นิยามที่ดีที่สุด
มโนเย็ดม้า

มโนเย็ดม้า (ก.)

คำสแลงเชิงอุปมา ใช้อธิบายพฤติกรรมการใช้ "จินตนาการส่วนตัว" ที่ไม่ผ่านข้อมูล ข้อเท็จจริง หรือความเข้าใจในบริบท มาแทนที่ความจริงอย่างหน้าตาเฉย
มักพบในบุคคลที่รู้จักผู้อื่นเพียงผิวเผิน หรือไม่รู้จักเลย แต่สามารถต่อเติมเรื่องราวได้ยาวกว่านิยายอิงประวัติศาสตร์ และเล่าให้ผู้อื่นฟังด้วยน้ำเสียงมั่นใจราวกับอยู่ในเหตุการณ์

ลักษณะอาการร่วม ได้แก่
• เชื่อความคิดตัวเองมากกว่าความจริง
• ตัดสินผู้อื่นจากเศษข้อมูลที่ตน "เดาเอา"
• นำเรื่องที่คิดขึ้นเองไปนินทาเพื่อความบันเทิงทางสังคม
• เมื่อถูกทักท้วง มักอ้างว่า "ก็เห็นๆ กันอยู่" ทั้งที่ไม่มีใครเห็นนอกจากตัวเอง

เหตุที่เรียกว่า "เย็ดม้า"
เนื่องจากเป็นการกระทำที่ใช้พลังจินตนาการสูง แต่ไม่ก่อให้เกิดผลผลิตใด ๆ นอกจากความมันปาก และความรำคาญแก่ผู้ถูกพาดพิง

สรุป
เป็นภาวะที่ความคิดล้ำหน้าความจริงไปหลายช่วงตัวม้า
และมักเกิดขึ้นกับคนที่ว่าง สมองไว แต่ใจไม่เคยเช็กข้อมูล


ตัวอย่างประโยค
1. "ยังไม่เคยคุยกันสักคำ แต่สรุปชีวิตเขาไปหมดแล้ว อันนี้ไม่เรียกวิเคราะห์ เรียกมโนเย็ดม้า"
2. "เห็นเขาเงียบในไลน์ = โกรธแน่ ๆ = ต้องมีปัญหากับทีม = เดี๋ยวลาออก
ตรรกะนี้มโนเย็ดม้าล้วน ๆ"
3. "ข้อมูลมีแค่รูปเดียว แต่เรื่องราวยาวเป็นซีรีส์ นี่แหละคลาสสิกของมโนเย็ดม้า"
4. "พอถูกถามว่ารู้ได้ยังไง ก็ตอบว่า ‘ความรู้สึกมันบอก’
อ๋อ… สาขามโนเย็ดม้าขั้นสูงสินะ"
5. "ไม่ได้อยู่ในเหตุการณ์ ไม่รู้บริบท แต่เล่าเหมือนนั่งข้าง ๆ
แบบนี้ตำรามโนเย็ดม้าเลย"